DeltaPulse; iklim, hidroloji, habitat ve biyolojik topluluk verilerini aynı araştırma sorusu içinde ele alan bir Ar-Ge çalışmasıdır. Program şu anda yöntem geliştirme, veri entegrasyonu ve pilotlama aşamasındadır.
DeltaPulse hangi problemi ele alıyor?
Çalışmanın odağında, farklı kaynaklardan gelen çevresel ve biyolojik verilerin aynı mekânsal ve zamansal bağlamda birlikte incelenmesi var. Her pilot çalışma kendi araştırma sorusu, veri seti ve kullanım senaryosu üzerinden kuruluyor.
Problem ve Kapsam
Araştırma sorusu, hipotez, çalışma alanı ve zaman aralığı.
Veri Kaynakları
Açık veri, saha gözlemleri, uzaktan algılama ve gerektiğinde moleküler veri.
Analiz ve Doğrulama
Model seçimi, parametreler, duyarlılık analizleri ve doğrulama planı.
Proje Çıktısı
Bulgular, belirsizlik düzeyi, yorum sınırı ve kullanım senaryosu.
Dört Ana Çalışma Bileşeni
Mevcut Ar-Ge çerçevesi; çevresel baskı, habitat durumu, biyolojik yanıt ve karar desteği olmak üzere dört ana bileşen üzerine kurulu.
Baskı
İklim, hidroloji, arazi kullanımı, kirlilik ve diğer insan kaynaklı müdahaleler.
Durum
Su yüzeyi, vejetasyon, habitat bütünlüğü, parçalanma ve ekolojik bağlantısallık.
Yanıt
Tür toplulukları, işlevsel gruplar, moleküler sinyaller ve ekolojik kararlılık göstergeleri.
Karar
Doğrulama, belirsizlik, güven düzeyi, yorum sınırları ve araştırma ya da uygulama öncelikleri.
Pilot Çalışmalar İçin Kullanılan Ortak Çalışma Akışı
Pilot çalışmalar problem tanımı, kapsam, veri, yöntem, doğrulama ve çıktı olmak üzere altı ana aşama üzerinden planlanıyor.
Problem
Araştırılabilir soru ve hipotez.
Sınır
Mekânsal ve zamansal kapsam.
Veri
Kaynak, çözünürlük ve uygunluk.
Yöntem
Algoritma, parametre ve kontrol.
Doğrulama
Çapraz denetim ve duyarlılık.
Çıktı
Raporlama ve karar desteği.
Projede Kullanılan Veri Katmanları
Veri seti pilot çalışmaya göre değişiyor. Mevcut çerçevede iklim, hidroloji, habitat, biyoçeşitlilik ve moleküler veri olmak üzere beş ana katman bulunuyor.
İklimsel Baskılar
Sıcaklık ve yağış düzeylerinin yanı sıra zamansal oynaklık ve aşırı olaylar.
- Kuraklık ve Anomaliler
- Mevsimsellik
- Ölçek Uyumu
Hidrolojik Dinamikler
Taşkın, çekilme ve su yüzeyi dinamiklerinin habitatla ilişkisi.
- Su Rejimi
- Taşkın ve Çekilme
- Zamansal Eşleşme
Habitat Yapısı ve Bağlantısallık
Alan büyüklüğünün ötesinde süreklilik, kenar etkisi ve parçalanma.
- Arazi Örtüsü
- Vejetasyon
- Bağlantısallık
Biyolojik Topluluklar
Tek tür kayıtlarının ötesinde topluluk kompozisyonu, işlevsel gruplar ve kararlılık.
- Tür Gözlemleri
- Topluluk Yapısı
- İşlevsel Göstergeler
Moleküler Veri
Araştırma sorusunun gerektirdiği durumlarda eDNA, mikrobiyom ve metagenomik veri katmanları.
- Örnekleme Tasarımı
- Referans Veri Tabanı Sınırları
- Kontaminasyon Kontrolü
Analiz Kaydı ve Doğrulama Bilgisi
Kaynak · Dönem · Çözünürlük · Eksiklikler · Örnekleme Yanlılığı
Algoritma · Parametre · Eşik · Alternatif Model · Duyarlılık
Korelasyon–nedensellik Ayrımı · Genelleme Sınırı · Belirsizlik
Kullanım Senaryosu · Güven Düzeyi · Yorum Sınırı
Karar Destek Prototipi
Arayüz şu anda kavramsal prototip aşamasında. İlk tasarım; çevresel göstergeler, veri kaynağı, doğrulama durumu ve belirsizlik bilgisini aynı çalışma ekranında topluyor.
İklimsel ve Hidrolojik Göstergeler · Dönem · Ölçek · Veri Kalitesi
Su Yüzeyi · Vejetasyon · Parçalanma · Bağlantısallık
Gözlemsel Kayıtlar · Moleküler Sinyaller · Topluluk Göstergeleri
Veri Kaynağı · Kalite Kontrol · Belirsizlik · Yorum Sınırı
Kızılırmak Deltası
Yöntem Geliştirme ve Veri Entegrasyonu İçin İlk Saha Bağlamı
Kızılırmak Deltası, DeltaPulse kapsamında ilk pilot çalışma alanı olarak planlanıyor. Çalışma; iklim ve hidroloji verilerinin habitat ve biyolojik topluluk verileriyle aynı zaman–mekân çerçevesinde incelenmesine odaklanıyor.
Pilot çalışma henüz Ar-Ge ve prototipleme aşamasındadır.
Pilot Çalışmanın Araştırma Soruları
İklimsel ve hidrolojik baskılar hangi zaman ve mekân ölçeklerinde belirginleşiyor?
Günlük oynaklık, mevsimsellik ve uzun dönem eğilimlerinin karşılaştırılması.
Habitat alanındaki kayıp ile işlev kaybı arasındaki farkı nasıl ölçebiliriz?
Alan büyüklüğü, parçalanma, süreklilik, bağlantısallık ve kenar etkilerinin birlikte incelenmesi.
Topluluk kararlılığını hangi göstergelerle izleyebiliriz?
Taksonomik kompozisyon, işlevsel gruplar, gözlemsel kayıtlar ve gerektiğinde moleküler sinyaller.
Bir göstergeyi karar desteğinde kullanmak için hangi doğrulama ve güven ölçütlerine ihtiyaç var?
Doğrulama, veri kalitesi, güven düzeyi ve kullanım sınırı.
Ar-Ge Çalışma Planı
Mevcut geliştirme planı dört çalışma paketinden oluşuyor.
Problem ve Kapsam Tanımı
Araştırma sorusu ve hipotez; mekânsal ve zamansal sınırlar; karar kullanıcısı ve kullanım senaryosu.
Veri ve Üst Veri Denetimi
Kaynak keşfi, veri erişimi ve uyumlandırma; kalite kontrol, örnekleme boşlukları ve veri izlenebilirliği.
Gösterge ve Model Geliştirme
Baskı, habitat ve biyolojik yanıt göstergeleri; alternatif modeller ve duyarlılık analizleri.
Doğrulama ve Prototipleme
Çapraz veri denetimi, belirsizlik haritaları, kullanıcı senaryoları ve karar destek prototipi.
DeltaPulse disiplinlerarası iş birliklerine açık.
Projenin mevcut iş birliği alanları; saha çalışması, ekoloji, moleküler biyoloji, uzaktan algılama, veri analizi, modelleme ve doğrulama çalışmalarını kapsıyor.
Akademik Araştırma Grupları ve Merkezler
Hipotez geliştirme, saha tasarımı, ekolojik ve genomik analizler, biyoçeşitlilik değerlendirmesi ve yöntem doğrulama.
Ar-Ge Birimleri, Devlet ve Referans Laboratuvarları
İzleme ihtiyaçları, veri sürekliliği, karar senaryoları, doğrulama ve kurumsal uygulama bağlamı.
Biyoteknoloji, Çevre, Veri ve Analiz Ekipleri
Teknoloji geliştirme, veri mühendisliği, ölçüm altyapısı, prototipleme ve ölçekleme.
Koruma, İzleme ve Uygulama Ekipleri
Yerel bilgi, örnekleme koşulları, habitat erişimi, saha doğrulaması ve kullanıcı ihtiyaçları.
CBS (GIS), Uzaktan Algılama ve Modelleme
Mekânsal analiz, zaman serisi analizi, ağ ve bağlantısallık modellemesi ile istatistiksel ve makine öğrenmesi yöntemleri.
eDNA, Mikrobiyom ve Metagenomik
Araştırma sorusuna göre eDNA, mikrobiyom ve metagenomik örnekleme; wet lab – dry lab süreçleri ve referans veri tabanı sınırları.
DeltaPulse Ar-Ge İş Birliği
Veri ortaklığı, pilot saha, yöntem geliştirme veya prototipleme kapsamında proje görüşmeleri için bizimle iletişime geçebilirsiniz.